સૂરસાધના

ગુજરાતી લેખિનીમાં સ્વૈરવિહાર

Category Archives: કવિતા

ભરહુલ્લાસે હસીએ – મકરંદ દવે

સાભાર – કાવ્ય વિશ્વ , લતા હિરાણી

ભરહુલ્લાસે હસીએ ચાલ,
આજ તો ભરહુલ્લાસે હસીએ…. 

જહન્નમમાં સહુ જાય ગણતરી
એક ઘેલછાની ઘરવખરી
ફાટફાટ મનમૌજ નફકરી
ચાલ, મોકળા ધુંવાધાર ધસમસીએ…

શોક ભલે, પણ સવાર છે ને !
બીક ભલે, પણ બહાર છે ને!
ખોટ ભલે, પણ ખુમાર છે ને!
ચાલ, હવે વિધ્નોના ઘરમાં વસીએ…  

ચાલ, ધુમાડાની વસ્તી જો ધ્રૂજે,
ચાલ, નિંગળતા ઘાવ ફૂંકથી રૂઝે,
ચાલ, ચરણને દીવે સઘળું સૂઝે,
ચાલ, ઓ લાલા, તેજ બદન તસતસીએ

–  મકરન્દ દવે

કવિ પરિચય

वापस आना पडता है ।

-अमिताभ बच्चन

वापस आना पड़ता है, िर वापस आना पड़ता है,
जब वक्त की चोटें हर सपने हर लेती हैं,
जब राह की कीलें पग छलनी कर देती है,
ऐसे में भी गगनभेद हुंकार लगाना पड़ता है,
भाग्य को भी अपनी मुट्ठी अधिकार से लाना पड़ता है,
वापस आना पड़ता है, वापस आना पड़ता है.
कहां बंधी जंजीरों में हम जैसे लोगों की हस्ती, ध्वंस हुआ,
विध्वंस हुआ, भवरों में कहां फंसी कश्ती,
विपदा में मन के पल का हथियार चलाना पड़ता है,
अपने हिस्से का सूरज भी खुद ींचकर लाना पड़ता है,
त्थर की बंदिश से भी क्या बहती नदियां रुकती है,
हालातों की धमकी से क्या अपनी नजरें झुकती है,
किस्मत से हर पन्ने पर किस्मत लिखवाना पड़ता है,
जिसमें मशाल सा जज्बा हो वो दीप जलाना पड़ता है,
वापस आना पड़ता है, फिर वापस आना पड़ता है

एक न्यूझ चेनल पर

ચાલ ફરીએ – નિરંજન ભગત

સાભાર – લતા હિરાણી, કાવ્ય વિશ્વ

ચાલ, ફરીએ !
માર્ગમાં જે જે મળે તેને હ્રદયનુ વ્હાલ ધરીએ !

બહારની ખુલ્લી હવા
આવે અહીં, ક્યાં લૈ જવા ?
જ્યાં પંથ નવા, પંથી નવા;
એ સર્વનો સંગાથ છે તો નિત નવા કૈં તાલ કરીએ !

એકલા રહેવું પડી ?
આ સૃષ્ટિ છે ના સાંકડી !
એમાં મળી જો બે ઘડી
ગાવા વિષે, ચ્હાવા વિષે; તો આજની ના કાલ કરીએ !
ચાલ ફરીએ ! 

-નિરંજન ભગત

દિવડાને ફૂંક!

રવિ પરમાર,સુરત

એક દિવડાને મારી મેં ફૂંક.!
ખોબો’ક અજવાળું એનું ખોવાઈ ગ્યું એટલે તો અંધકારને આવી ગઈ ચૂંક!

કોડીયાએ માંડ-માંડ પડછાયો ગોત્યો, ત્યાં ભરખી ગ્યું અંધારૂં ઘોર..
હમણાં તો ઓળખાતો દિવડાથી માળો એ, ને થઈ ગ્યો એ કાંટાળો થોર..
લે..મૂકું છું મારી હું અંધારે ધારણા, તું અંધારે અટકળને મૂક!
એક દિવડાને મારી મેં ફૂંક.!

દિવડાની જ્યોત સાવ એકલી અટૂલી, કોઈ થરથરતાં ભણકારા બાળે..
સનનન્..દઈ છૂટેલી ફૂંકે વિંધાયો, એ પડછાયો અજવાળું ભાળે?
અંધારિયો ઓરડો ચાંદાને કહેતો કે ફળિયામાં આવીને ઝૂક!
એક દિવડાને મારી મેં ફૂંક!

ટહૂકો – રવિ પરમાર

સુરતના આ નવોદિત કવિ મને એમની ‘હટકે’ કલ્પનાઓ માટે ગમે છે. એમની આ રચના વાંચતાની સાથે જ ગમી ગઈ.

જીવન- સંગ્રામની મૂષક દોડમાં આપણા બાળપણનો મીઠો ટહૂકો મોટા ભાગે ખોવાઈ ગયેલો જ હોય છે. આપણાં બધાં હવાતિયાં એને યાદ કરવાનાં અરણ્ય રૂદન હોય છે – ફેંકાઈ ગયેલા, રઝળતા, માત્ર દેખાવમાં જ આકર્ષક એવા, મોર પિચ્છને પંપાળવા જેવા.

એ મોર ક્યાં ?

જાગૃતિનું ગીત – પથારી સંકેલો

વીતી ગઈ છે રાત: પથારી સંકેલો !
પોકારે  પરભાત: પથારી સંકેલો …….

આખું ગીત અહીં ….

સ્ક્રેચ અંતાક્ષરી

સ્ક્રેચ પર હોબી પ્રોજેક્ટ બનાવવા અને અવનવા વિડિયો બનાવવા – આ જણના બે શોખ.

એ બન્નેનો સમન્વય એટલે –

જુસ્સાથી ભરેલા એવા બીજા એક શોખ
ઈ- વિદ્યાલયની ચેનલ પર –
દીકરી સમાન હીરલ શાહે
પોતાનો અવાજ ઉમેરીને બનાવેલ આ વિડિયો –

સ્ક્રેચ પર એ પ્રોજેક્ટ આ રહ્યો –

હું કોણ છું?

મૌસમી પંચોલી શુકલ

Who am I?
What am I doing?
Where am I going?


વેદ – ઉપનિષદ થી લઈને Power of Now સુધી ના દરેક કથાનક માં -પોતાની જાત ને આ ત્રણ મૂળભૂત સવાલ પૂછીને ચકાસ્યા કરવાની વાત છે.

કહેવાય છે – ‘र्इशा वास्यम् इदं सर्वम् ।

કબીર ની આ ઝીણી ચદરિયા પોતાની હોવા છતાં આદમ પોતે નથી તે પ્રગટ કરે છે. ભાગવત ગીતા માં શુભ સંસ્કાર ના સિંચન ની વાત આવે છે. દિવસ ભર – જીવન ભર થતી રહેતી વિવિધ ક્રિયા ને અંતે માનસપટ પર સારા – નરસા સંસ્કાર ની છાપ ઊભી થતી રહે છે. તે તાંતણા ને જો Jainism સાથે જોડીએ તો કાષાય અને પુદ્ગલ ની વાત આવે – એમાં તો એટલે સુધી માનવામાં આવે છે કે કાર્ય કર્યા નું તો કર્મ બંધાય જ છે પણ માત્ર વિચાર થી પણ કાર્ય થઈ જાય છે – Buddhism માં કહે છે કે મનુષ્ય માં આઠ સ્મૃતિ હોય છે. પંચેનદૃઈય ઉપરાંત manovijana, klist manovijana અને alayvijna સાથે મળીને વાસના, કર્મ અને પુનઃ જન્મ નું નિર્માણ કરે છે. તો મીરાં, તુકારામ, ચૈતન્ય મહાપ્રભુજી, કબીર, નાનક નું જીવન સકામ – નિષ્કામ ભક્તિ માર્ગ નો એક અલગ જ રાહ ચીંધે છે. કર્મ – હ્રદય કે બુદ્ધિ – ગમે તે માર્ગે સર્વોચ્ચ શક્તિ સુધી પહોંચી શકાય તે એક સત્ય છે.

ક્યાંક વાંચ્યું હતું – કબ્રસ્તાન એ દુનિયા ની સૌથી મૂલ્યવાન જગ્યા હોય છે કેમકે ત્યાં ન લખાયેલા પુસ્તક, ન ગવાયેલ ગીતો, ન થયેલી શોધો, ન પૂરા થયેલા સ્વપ્ના નો અઢળક ખજાનો છુપાયેલો હોય છે.

ઉપર નું વાકય વાંચીને રોજીંદા જીવન ની ઘટમાળ માંથી સમય ન કાઢી શકવાની લાચારી કે હિંમત પૂર્વક એક ડગલું ન ભરી શકવાની ક્ષમતા ને લીધે જીવન ક્યાંક અધૂરું રહી ગયું હોય એવું લાગે છે – આ ભાવના ને ભારતીય ઉપનિષદ સાતત્ય યોગ સાથે જોડી જીવન ની દરેક ક્ષણ નો ઉત્સવ મનાવવાની વાત કરે છે.



હાઈકૂ – સુરેખ

નૂતન કોઠારી ( નીલ) – વાપી

હવે અહીંથી પાછા જવું જોઈએ – હિમલ પંડ્યા

હવે અહીંથી પાછા જવું જોઈએ,
ચલો, સ્વપ્ન કોઈ નવું જોઈએ.

મળ્યું છે, તો કંઈ આપવું જોઈએ,
કશું એ રીતે પામવું જોઈએ.

કાં નફરતનું પલ્લું નમેલું રહે?
તમારે નવું ત્રાજવું જોઈએ.

ચરણ એકબીજાને કહેતાં હતાં
હવે આપણે થાકવું જોઈએ.

નજરની લિપિ ના ઉકેલી શક્યાં!
તમારે ફરી વાંચવું જોઈએ.

તને ભૂલવું સ્હેજ અઘરું તો છે,
અમારાથી એ પણ થવું જોઈએ.

હિમલ પંડ્યા
૧૭-૪-૨૦૨૦